Beyin Kanaması Belirtileri Nelerdir? 8 Uyarı İşareti

Paylaş

Beyin kanaması belirtileri genellikle aniden başlar ve dakikalar içinde ağırlaşır. En güvenilir uyarılar şunlardır: hayatınızın en şiddetli baş ağrısı, vücudun bir tarafında ani güçsüzlük, konuşma bozukluğu, kusma ve bilinç değişikliği. Bu belirtilerden biri bile varsa hemen 112’yi arayın. Çünkü beyin kanamasında her dakika, sinir hücresi kaybı anlamına gelir.

Beyin Kanaması Belirtileri Neden Aniden Başlar?

Öncelikle beyin, kafatası denilen sert ve kapalı bir kutunun içinde durur. Bir damar yırtıldığında kan bu kutuya dolar ve beyni sıkıştırır. Böylece basınç dakikalar içinde yükselir. Dolayısıyla belirtiler sinsi değil, ani ve dramatik başlar. Nitekim hastalar çoğu zaman belirtilerin başladığı dakikayı tam olarak söyler.

Ancak bazı kanama türleri bu kuralın dışında kalır. Özellikle ileri yaşta görülen kronik subdural hematom tablosunda belirtiler haftalar içinde yavaşça gelişir. Bu farkı bilmek, hem hastaların hem de yakınlarının doğru zamanda başvurmasını sağlar.

Beyin Kanamasının 8 Temel Belirtisi

Öncelikle aşağıdaki belirtiler, kanamanın yerinden bağımsız olarak en sık karşılaşılan uyarılardır. Genellikle birkaçı aynı anda ortaya çıkar.

1. Hayatınızın En Şiddetli Baş Ağrısı

Hastalar bu ağrıyı “kafama yıldırım düştü” veya “hayatımın en kötü ağrısı” diye tanımlar. Ayrıca ağrı saniyeler içinde zirveye çıkar. Nitekim bu özellik onu migrenden ayırır, çünkü migren ağrısı dakikalar içinde kademeli olarak artar. Özellikle anevrizma kanamasında bu belirti tek başına bile acil başvuru nedenidir.

2. Vücudun Bir Tarafında Güçsüzlük veya Uyuşma

Kanama beynin sağ yarısındaysa vücudun sol tarafını, sol yarısındaysa sağ tarafını etkiler. Hasta bir kolunu kaldıramaz, bir bacağını sürüyerek yürür veya yüzünün bir tarafı düşer. Dolayısıyla bu belirti kanamanın hareket merkezine yakın olduğunu gösterir.

3. Konuşma ve Anlama Güçlüğü

Öncelikle hasta kelimeleri bulamaz, anlamsız cümleler kurar veya söyleneni anlamaz. Ayrıca konuşması peltekleşir. Genellikle bu tablo beynin sol yarısındaki kanamalarda ortaya çıkar. Çünkü konuşma merkezi çoğu insanda sol taraftadır.

4. Bulantı ve Fışkırır Tarzda Kusma

Kafa içi basınç yükselince beyin sapındaki kusma merkezini uyarır. Bu nedenle hasta öncesinde bulantı hissetmeden aniden kusar. Özellikle şiddetli baş ağrısıyla birlikte gelen kusma, kanama için güçlü bir uyarıdır.

5. Bilinç Bulanıklığı ve Bayılma

Öncelikle hasta uykuya meyilli olur, sorulara geç yanıt verir veya tamamen bilincini kaybeder. Bu belirti kanamanın büyük olduğunu veya beyin sapını etkilediğini gösterir. Dolayısıyla en acil tabloyu işaret eder.

6. Görme Bozuklukları

Çift görme, bulanık görme veya görme alanının bir bölümünün kaybolması sık ortaya çıkar. Özellikle arka lob kanamalarında hasta bir tarafı hiç göremez. Ayrıca göz kapağında düşme ve göz bebeğinde genişleme gelişir.

7. Denge Kaybı ve Baş Dönmesi

Özellikle beyincik kanamasında hasta ayakta duramaz, yürürken sallanır ve hedefe uzanamaz. Bu belirti sarhoşlukla karışır. Ancak ani başlaması ve şiddetli baş ağrısıyla birlikte gelmesi ayırt edicidir.

8. Nöbet

Öncelikle kan, beyin dokusunu tahriş eder ve elektriksel düzensizlik yaratır. Böylece daha önce hiç nöbet geçirmemiş bir kişi aniden kasılarak nöbet geçirir. Yetişkinlikte ilk kez görülen her nöbet, beyin görüntülemesi gerektirir.

Belirtiler Kanamanın Türüne Göre Nasıl Değişir?

Öncelikle kanın biriktiği yer, belirtilerin hızını ve şeklini belirler. Bu tablo, hangi belirtinin hangi türü düşündürdüğünü gösterir.

Kanama türüBelirtilerin hızıÖne çıkan belirtiTipik başlangıç
İntraserebralDakikalar içindeTek taraflı güçsüzlük, konuşma bozukluğuTansiyon yüksekken, efor sırasında
SubaraknoidSaniyeler içindeYıldırım gibi baş ağrısı, ense sertliği, ışık hassasiyetiAni, sıklıkla ıkınma veya efor sonrası
Akut subduralSaatler içindeUyku hali, giderek artan baş ağrısıKafa travmasından hemen sonra
Kronik subduralHaftalar içindeUnutkanlık, denge kaybı, kişilik değişikliğiUnutulmuş küçük bir düşme sonrası
EpiduralSaatler içinde, hızlaÖnce iyi görünme, sonra ani bilinç kaybıKafatası kırığıyla birlikte

Kanama türlerinin nedenlerini, tanısını ve tedavisini beyin kanaması sayfasında ayrıntılı ele aldık.

Anevrizma Kanamasının Özel Belirtileri

Beyindeki bir baloncuğun yırtılması, belirtileri en dramatik kanama türünü oluşturur. Nitekim hasta ani ve dayanılmaz baş ağrısı, ense sertliği, ışığa aşırı hassasiyet ve kusma yaşar. Ayrıca bazı hastalar büyük kanamadan günler önce kısa süreli bir uyarı ağrısı geçirir. Bu konuyu beyin anevrizması sayfasında anlattık.

Kronik Subdural Kanama: Yaşlılarda Gözden Kaçan Belirtiler

İleri yaştaki hastalarda kanama sinsi ilerler. Çünkü beyin küçüldüğü için kanın birikeceği yer vardır. Aile, unutkanlığı ve yavaşlamayı yaşlanmaya bağlar. Oysa haftalar önce geçirilen küçük bir düşme, sert zarın altında yavaş bir kanama başlatır. Özellikle kan sulandırıcı kullanan yaşlılarda ani zihinsel gerilemeyi hekim mutlaka tomografiyle değerlendirir.

Beyin Kanaması Belirtileri Bölgeye Göre Nasıl Değişir?

Öncelikle beynin her bölgesi farklı bir işlevi yönetir. Dolayısıyla kanamanın yeri, hangi belirtinin öne çıkacağını belirler.

Kanamanın yeriÖne çıkan belirti
Alın lobuKişilik değişikliği, karar vermede güçlük, karşı tarafta güçsüzlük
Şakak lobuKonuşmayı anlamada güçlük, hafıza sorunu, nöbet
Yan lobKarşı tarafta uyuşma, mekânsal algı kaybı
Arka lobGörme alanı kaybı
Derin çekirdeklerTek taraflı ağır güçsüzlük ve his kaybı
BeyincikDenge kaybı, koordinasyon bozukluğu, şiddetli kusma
Beyin sapıHızlı bilinç kaybı, solunum bozukluğu, göz hareketlerinde kayıp

FAST Testi: 60 Saniyede Kontrol

Sağlık ekipleri inme ve kanama şüphesinde dört adımlık basit bir test kullanır. Siz de evde uygulayabilirsiniz.

AdımNe yapılır?Uyarı işareti
Yüz (Face)Hastadan gülümsemesini isteyinYüzün bir tarafı düşük kalıyor
Kol (Arm)İki kolunu birden kaldırmasını isteyinBir kol havada duramıyor veya düşüyor
Konuşma (Speech)Basit bir cümle tekrar etmesini isteyinKonuşma peltek veya anlamsız
Zaman (Time)Bunlardan biri varsa saati not edinHemen 112’yi arayın

Bu test kanamayı tıkanıklıktan ayırmaz, ancak acil bir beyin sorununu birkaç saniyede ortaya çıkarır. Dolayısıyla üç işaretten biri bile varsa beklemek doğru olmaz.

Belirtileri Fark Ettiğinizde Ne Yapmalısınız?

Öncelikle panik yapmayın ama hiç beklemeyin. Çünkü beyin kanamasında hastane öncesi dakikalar sonucu doğrudan etkiler.

  • Hemen 112’yi arayın. Hastayı kendi aracınızla taşımayın, ambulans yolda müdahale başlatır
  • Belirtilerin başladığı saati not edin. Hekim tedavi kararını bu saate göre verir
  • Hastayı yarı oturur konumda tutun. Baş hafifçe yüksekte olsun
  • Kusuyorsa yan yatırın. Böylece kusmuk soluk yoluna kaçmaz
  • Hiçbir şey yedirip içirmeyin. Yutma bozulmuş olabilir
  • Aspirin veya ağrı kesici vermeyin. Kan sulandırıcı etkisi kanamayı büyütür
  • Kullandığı ilaçları hazırlayın. Özellikle kan sulandırıcı bilgisi hayati önem taşır

Beyin Kanaması Belirtileri Neyle Karışır?

Ne var ki belirtiler başka tablolarla karışır ve bu gecikmeye yol açar. Aşağıdaki tablo en sık karışan durumları ve ayırt edici noktaları gösterir.

Karışan durumBenzeyen yönAyırt edici nokta
MigrenŞiddetli baş ağrısı, kusmaMigren kademeli artar, kanama saniyeler içinde zirve yapar
Tıkanıklığa bağlı inmeTek taraflı güçsüzlük, konuşma bozukluğuYalnızca tomografi ayırır, tedavileri tam terstir
BayılmaAni bilinç kaybıBayılmada hasta hızla toparlanır, kanamada toparlanmaz
SarhoşlukDenge kaybı, peltek konuşmaAlkol öyküsü yoksa veya baş ağrısı eşlik ediyorsa kanama düşünülür
BunamaUnutkanlık, yavaşlamaHaftalar içinde hızla gelişiyorsa kronik subdural kanama araştırılır
MenenjitBaş ağrısı, ense sertliği, ışık hassasiyetiAteş menenjiti düşündürür, ani başlangıç kanamayı

Whatsapp ile Randevu Al! 

Randevu Hattı: +90 530 472 99 07

Acil Serviste Tanı Nasıl Konur?

Öncelikle acil serviste ilk adım her zaman bilgisayarlı tomografidir. Bu çekim dakikalar içinde kanamanın yerini ve hacmini gösterir. Ardından hekim, kanamanın nedenini bulmak için BT anjiyografi veya MRG ister. Özellikle subaraknoid kanamada anevrizmayı görmek için damar görüntülemesi zorunludur.

Öte yandan tomografi normal çıkmasına rağmen şüphe sürüyorsa hekim belden sıvı alarak kanı doğrudan arar. Bu yöntem küçük kanamaları yakalar. Nöromonitörizasyon gibi ileri tekniklerin ameliyattaki rolünü nöromonitörizasyon sayfasında bulabilirsiniz.

Kimlerde Beyin Kanaması Belirtileri Daha Dikkatle İzlenmeli?

Özellikle bazı kişilerde küçük bir belirti bile ciddiye alınmalıdır. Çünkü bu gruplarda kanama riski belirgin şekilde yüksektir.

  • Kontrolsüz yüksek tansiyonu olanlar
  • Kan sulandırıcı kullananlar
  • 65 yaş üstü kişiler, özellikle yakın zamanda düşenler
  • Bilinen anevrizması veya damar yumağı olanlar
  • Daha önce beyin kanaması geçirmiş olanlar
  • Sigara içenler ve aşırı alkol tüketenler
  • Ailesinde genç yaşta beyin kanaması öyküsü bulunanlar

Dolayısıyla bu gruplardaki bir kişide alışılmadık baş ağrısı, ani güçsüzlük veya davranış değişikliği başladığında beklemeden değerlendirme gerekir.

Beyin Kanaması Belirtileri Geçerse Tehlike Bitmiş midir?

Hayır, belirtilerin gerilemesi tehlikenin geçtiği anlamına gelmez. Özellikle anevrizmadan kaynaklanan küçük bir sızıntı kendiliğinden durur ve baş ağrısı saatler içinde hafifler. Hekimler buna uyarı kanaması der. Ne var ki bu sızıntının ardından günler içinde büyük kanama gelir. Dolayısıyla geçmiş olsa bile alışılmadık şiddetteki her baş ağrısını hekim görüntülemeyle değerlendirmelidir.

Doktorunuza Hangi Soruları Sormalısınız?

Öncelikle hazırlıklı olmak, süreci anlamanızı kolaylaştırır. Aşağıdaki sorular acil değerlendirme veya kontrol görüşmesinde işinizi kolaylaştırır.

  • Belirtilerim kanamaya mı, tıkanıklığa mı bağlı?
  • Kanamanın yeri ve hacmi nedir?
  • Kanamanın nedeni bulundu mu?
  • Ameliyat gerekli mi, gerekliyse ne zaman?
  • Hangi belirtilerin kalıcı olması bekleniyor?
  • Yeniden kanama riskim ne kadar?
  • Eve döndükten sonra hangi belirtilerde tekrar başvurmalıyım?

Sıkça Sorulan Sorular

Beyin kanaması belirtileri kaç saat önce başlar?

Genellikle belirtiler kanamayla aynı anda, saniyeler veya dakikalar içinde başlar. Buna karşın kronik subdural kanamada belirtiler haftalar içinde gelişir. Anevrizma kanamasında ise bazı hastalar günler önce kısa süreli bir uyarı baş ağrısı yaşar. Dolayısıyla ani ve alışılmadık her belirti değerlendirme gerektirir.

Hafif beyin kanaması belirtileri nelerdir?

Küçük kanamalarda belirtiler hafif kalır: geçmeyen baş ağrısı, hafif uyuşma, denge bozukluğu veya konsantrasyon güçlüğü. Ancak hafif belirti, küçük kanama anlamına gelmez. Nitekim kanama saatler içinde büyür. Bu nedenle şüphede tomografi tek güvenilir yoldur.

Beyin kanaması belirtileri migrenle nasıl ayırt edilir?

Öncelikle en önemli fark başlangıç hızıdır. Migren dakikalar içinde kademeli artar, kanama ağrısı ise saniyeler içinde zirveye çıkar. Ayrıca kanamada ense sertliği, bilinç değişikliği ve tek taraflı güçsüzlük eşlik eder. Daha önce migreni olan bir kişide bile “bu ağrı farklı” hissi acil başvuru nedenidir.

Beyin kanamasında ateş olur mu?

Kanamanın kendisi genellikle ateş yapmaz. Ancak subaraknoid kanamada kan zarları tahriş eder ve ilk günlerde hafif ateş ortaya çıkar. Yüksek ateş ile ense sertliği birlikteyse hekim menenjiti de araştırır. Ayrım için beyin omurilik sıvısı incelemesi gerekir.

Beyin kanaması uykuda olur mu?

Evet, kanama uyku sırasında da gelişir. Hasta şiddetli baş ağrısıyla uyanır ya da yakınları sabah güçsüzlük ve konuşma bozukluğunu fark eder. Özellikle sabah saatlerinde tansiyon yükseldiği için bu dönem risklidir. Bu nedenle uyanınca fark edilen ani belirtiler de acil sayılır.

Çocuklarda beyin kanaması belirtileri farklı mıdır?

Öncelikle çocuklarda en sık neden damar yumağı ve travmadır. Belirtiler benzerdir, ancak küçük çocuklar baş ağrısını tarif edemez. Bu nedenle davranış değişikliği öne çıkar. Bunun yerine huzursuzluk, sürekli kusma, uyku hali ve nöbet öne çıkar. Bebeklerde bıngıldağın gerginleşmesi önemli bir uyarıdır.

Beyin kanaması sonrası uyuşma geçer mi?

Genellikle tedavi sonrası basınç azaldıkça uyuşma ve güçsüzlük de azalır. Toparlanma ilk 3 ile 6 ayda en hızlıdır. Rehabilitasyon bu süreci belirgin şekilde hızlandırır. Buna karşın büyük kanamalarda bir miktar kalıcı kayıp kalır.

Tansiyon yükselince beyin kanaması belirtisi olur mu?

Öncelikle tansiyonun ani yükselmesi tek başına kanama belirtisi değildir. Ancak yüksek tansiyonla birlikte şiddetli baş ağrısı, görme bozukluğu, kusma veya güçsüzlük varsa hekim kanamayı düşünür. Bu durumda tansiyonu evde düşürmeye çalışmak yerine acile başvurun.

Kan sulandırıcı kullananlarda belirtiler farklı mı?

Belirtiler aynıdır, ancak kanama daha hızlı büyür. Bu nedenle kan sulandırıcı kullanan bir kişide küçük bir düşme sonrası bile baş ağrısı veya uyku hali ciddi bir uyarıdır. Acil serviste hekim ilacın etkisini hızla tersine çevirir.

Beyin kanaması belirtileri olan hasta nereye götürülmeli?

Öncelikle hastayı kendi aracınızla taşımayın, 112’yi arayın. Ambulans hastayı beyin cerrahisi ve yoğun bakım bulunan bir merkeze yönlendirir. Çünkü tanı için tomografi, tedavi için cerrahi ekip aynı anda gerekir. Yolda geçen her dakika sonucu etkiler.

Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve tanı ya da tedavi yerine geçmez. Kesin tanı ve tedavi planı için mutlaka bir beyin ve sinir cerrahisi uzmanına başvurun.

Hemen Randevu Planlayın

Aşağıdaki butona tıklayarak Prof. Dr. Serdar Baki Albayrak‘ın uygun zaman dilimlerini görüntüleyebilir ve randevunuzu oluşturabilirsiniz.

Paylaş
Prof Dr. Serdar Baki ALBAYRAK
Prof Dr. Serdar Baki ALBAYRAK