Yüz Felci: Nedenleri, Belirtileri ve Güncel Tedavi Yöntemleri

Yüz felci, mimiklerinizi ve duygusal ifadenizi kontrol eden kasların hareket yeteneğini kaybetmesi durumudur. Bu durum, aniden gelişebileceği gibi zamanla da ortaya çıkabilir. Aynaya baktığınızda yüzünüzün bir yarısının hareket etmediğini veya sarktığını fark edebilirsiniz. Bu deneyim korkutucu olabilir. Ancak endişelenmeyin. Doğru teşhis ve tedavi yöntemleri ile iyileşme şansı oldukça yüksektir. Prof. Dr. Serdar Baki Albayrak ve ekibi olarak, bu süreçte en doğru bilgiyi ve tedaviyi size sunmayı amaçlıyoruz.

Yüz Felci Nedir ve Neden Oluşur?

Yüz felci, tıbbi adıyla “fasiyal paralizi”, yüz sinirlerinin hasar görmesi sonucu oluşur. Yüzün bir veya her iki tarafındaki kasları kontrol eden sinirler çalışmadığında, istemli hareketleri yapamazsınız. Gülümsemek, göz kırpmak veya konuşmak zorlaşır. Bu durum geçici veya kalıcı olabilir.

Genellikle yedinci kafa siniri (fasiyal sinir) etkilenir. Bu sinir, beyin sapından çıkar ve yüz kaslarına ulaşır. Sinir üzerindeki baskı, iltihaplanma veya kesi, sinyal iletimini durdurur. Sonuç olarak kaslar beyinden gelen “hareket et” emrini alamaz.

Yüz Felcinin Temel Nedenleri

Yüz felcine birçok farklı durum yol açabilir. En yaygın nedenleri sizin için detaylandırdık:

Bell’s Palsy (Bell Felci): Yüz felcinin en sık görülen nedenidir. Yüz sinirinin iltihaplanması sonucu oluşur. Genellikle aniden başlar ve yüzün tek tarafını etkiler. Çoğu hasta, birkaç ay içinde tamamen iyileşir.
İnme (Felç): Beyin damarlarında tıkanıklık veya kanama olduğunda beyin hücreleri ölür. Bu durum yüz kaslarını kontrol eden beyin bölgesini etkilerse yüz felci gelişir. İnme durumunda genellikle sadece yüzün alt kısmı etkilenir, alın kırıştırılabilir. Bu ayrım hayati önem taşır.
Tümörler: Beyin sapı, kulak veya tükürük bezi bölgesindeki tümörler yüz sinirine baskı yapar. Özellikle beyin tümörü veya akustik nöroma gibi kitleler, yavaş gelişen yüz felcine neden olabilir.
Travmalar: Trafik kazaları, sert darbeler veya kafa tabanı kırıkları yüz sinirini zedeleyebilir. Bazen cerrahi müdahaleler sırasında da sinir hasar görebilir.
Enfeksiyonlar: Ramsay Hunt Sendromu gibi viral enfeksiyonlar yüz felcine yol açar. Suçiçeği virüsü (Varicella-zoster), kulak içinde ağrılı kabarcıklar ve yüz felci yapar. Lyme hastalığı da kenelerden bulaşan bakteriyel bir enfeksiyondur ve yüz felcine neden olur.

Yüz Felci Belirtileri Nelerdir?

Belirtiler, altta yatan nedene göre değişiklik gösterir. Bazı durumlarda semptomlar saatler içinde zirveye ulaşır. Bazı durumlarda ise haftalarca yavaş yavaş ilerler. En sık karşılaştığımız belirtiler şunlardır:

Yüzde Sarkma: Yüzün etkilenen tarafında belirgin bir sarkma olur. Ağız köşesi aşağı düşer.
Göz Kapanma Sorunu: Göz kapağını kapatmakta zorluk çekersiniz. Göz açık kaldığı için kuruma ve tahriş oluşur.
Mimik Kaybı: Kaş çatmak, gülmek veya dudak büzmek imkansız hale gelir.
Konuşma Bozukluğu: Dudak kasları çalışmadığı için bazı harfleri telaffuz etmek zorlaşır. Konuşma peltek bir hal alır.
Tat Alma Duyusunda Değişiklik: Dilin ön kısmında tat kaybı yaşayabilirsiniz.
Kulak Arkasında Ağrı: Özellikle Bell felci veya Ramsay Hunt sendromunda kulak içinde veya arkasında şiddetli ağrı hissedersiniz.
Yeme ve İçme Zorluğu: Ağız kenarından sıvı sızabilir veya yiyecekler diş ile yanak arasına birikebilir.

Bu belirtilerden birini fark ettiğiniz anda zaman kaybetmeden bir uzmana başvurun. Erken müdahale, kalıcı hasarı önler.

Whatsapp ile Randevu Al!

Randevu Hattı: +90 530 472 99 07

Yüz Felci Teşhisi Nasıl Konulur?

Doğru tedavi için doğru teşhis şarttır. Kliniğimize geldiğinizde, Prof. Dr. Serdar Baki Albayrak detaylı bir değerlendirme yapar. Teşhis süreci şu adımları içerir:

Fiziksel Muayene: Doktorunuz yüz kaslarınızı hareket ettirmenizi ister. Gözlerinizi kapatmanızı, gülümsemenizi ve kaşlarınızı kaldırmanızı söyler. Bu sayede felcin şiddetini ve yerini belirleriz.
Görüntüleme Testleri: Beyin veya sinir üzerinde bir tümör, kırık veya enfeksiyon olup olmadığını anlamak için teknolojiden faydalanırız. MRI (Manyetik Rezonans Görüntüleme) ve BT (Bilgisayarlı Tomografi) taramaları ile sinir üzerindeki baskıyı net bir şekilde görürüz.
EMG (Elektromiyografi): Sinir hasarının boyutunu ölçmek için EMG testi yaparız. Bu test, sinirlerin kaslara ne kadar elektrik sinyali ilettiğini gösterir. İyileşme potansiyeli hakkında bize bilgi verir.
Kan Testleri: Enfeksiyon (Lyme hastalığı gibi) veya diyabet gibi altta yatan sistemik hastalıkları tespit etmek için kan tahlili isteriz.

Yüz Felci Tedavi Yöntemleri

Tedavi planını, felcin nedenine ve şiddetine göre kişiye özel olarak hazırlarız. Amacımız, yüz sinirinin fonksiyonunu geri kazanmak ve estetik görünümü düzeltmektir.

1. İlaç Tedavisi

İltihaplanmayı azaltmak ve virüslerle savaşmak için ilaçlar kullanırız.

Kortikosteroidler: Özellikle Bell felcinde, sinirdeki ödemi azaltmak için yüksek doz kortizon başlarız. İlk 72 saat içinde başlandığında iyileşme şansını artırır.
Antiviral İlaçlar: Eğer neden bir virüs ise (Herpes gibi), virüsün çoğalmasını durduran ilaçlar ekleriz.
Ağrı Kesiciler: Kulak arkasındaki ağrıyı hafifletmek için reçete ederiz.

2. Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon

Kasların erimesini (atrofi) önlemek ve hareketliliği artırmak için fizik tedavi hayati önem taşır.

Yüz Egzersizleri: Uzman terapistler eşliğinde ayna karşısında egzersizler yaparsınız. Bu egzersizler, beyin ile kas arasındaki bağlantıyı güçlendirir.
Masaj: Kan dolaşımını artırmak ve kas sertliğini önlemek için yüz masajı uygularız.
Elektriksel Stimülasyon: Zayıflamış kasları uyarmak için düşük akımlı elektrik kullanırız. Ancak bu yöntem her hasta için uygun olmayabilir.

3. Cerrahi Tedavi Seçenekleri

İlaç ve fizik tedaviye yanıt vermeyen veya kalıcı sinir hasarı olan hastalarda cerrahiyi düşünürüz. Nöroşirürji (Beyin ve Sinir Cerrahisi) uzmanlığı burada devreye girer.

Fasiyal Sinir Dekompresyonu: Sinir kemik bir kanal içinde sıkışmışsa, kemiği açarak siniri rahatlatırız.
Sinir Greftleri (Nakli): Sinir tamamen kesilmişse, vücudun başka bir yerinden alınan siniri yüz sinirine ekleriz.
Kas Transferleri: Yüz kasları tamamen işlevini yitirmişse, çiğneme kası veya bacak kası gibi kasları yüze transfer ederek gülümsemeyi geri kazandırırız.

Özellikle tümör kaynaklı yüz felçlerinde, tümör cerrahisi sırasında siniri korumak için mikrocerrahi teknikleri kullanırız. Prof. Dr. Serdar Baki Albayrak, bu hassas ameliyatlarda yüksek tecrübeye sahiptir.

4. Göz Koruması

Yüz felcinde gözü kapatamamak ciddi sorunlara yol açar. Korneayı korumak için yapay gözyaşı damlaları ve gece yatarken göz bandı kullanmanızı öneririz. Gözün kuruması kalıcı görme kaybına neden olabilir, bu yüzden bu adımı asla atlamayın.

Evde Neler Yapabilirsiniz?

Tedavi sürecini evde destekleyebilirsiniz. İyileşmeyi hızlandırmak için şu adımları izleyin:

Sıcak Uygulama: Yüzünüze ılık havlu koyarak ağrıyı hafifletin ve kan akışını artırın.
Beslenme: Çiğneme zorluğu yaşıyorsanız, yumuşak gıdalar tüketin ve pipet kullanın.
Stres Yönetimi: Stres, bağışıklık sistemini zayıflatır. Rahatlama teknikleri ile iyileşmeye odaklanın.

İyileşme Süreci ve Prognoz

Her hastanın iyileşme süreci farklıdır. Bell felci geçiren hastaların büyük bir kısmı 3 ila 6 ay içinde tamamen iyileşir. Sinir hasarı daha ciddi olan vakalarda iyileşme 1 yılı bulabilir. Erken teşhis ve doğru tedavi, kalıcı hasar riskini en aza indirir. Sabırlı olun ve doktorunuzun önerilerine uyun.

Whatsapp ile Randevu Al!

Randevu Hattı: +90 530 472 99 07

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

Hastalarımızın kliniğimizde en sık sorduğu soruları ve cevaplarını aşağıda bulabilirsiniz.

1. Yüz felci kalıcı mıdır? Çoğu vakada yüz felci geçicidir. Özellikle Bell felci vakaları %85-90 oranında tam iyileşme gösterir. Ancak tümör, ciddi travma veya geç kalınmış tedavilerde kalıcı hasar veya asimetri kalabilir.

2. Yüz felci geçirdiğimi nasıl anlarım, ilk ne yapmalıyım? Aynaya baktığınızda yüzünüzün bir tarafını hareket ettiremiyorsanız, gözünüzü kapatamıyorsanız ve su içerken ağzınızdan dökülüyorsa hemen bir acil servise veya nöroloji/beyin cerrahisi uzmanına başvurun. İlk 72 saat tedavide altın saattir.

3. Yüz felci tekrarlar mı? Nadir de olsa tekrarlayabilir. Bell felcinin tekrarlama oranı düşüktür (%7-10 civarı). Ancak altta yatan neden bir tümör veya kronik bir hastalıksa, doktorunuzun takibinde kalmanız gerekir.

4. Yüz felci ile inme (felç) arasındaki fark nedir? Bu çok önemli bir sorudur. İnme kaynaklı yüz felcinde hasta genellikle alnını kırıştırabilir ve kaşlarını kaldırabilir. Ayrıca inmede kol veya bacakta güçsüzlük, konuşma bozukluğu gibi ek belirtiler olur. Bell felcinde ise yüzün o yarısının tamamı (alın dahil) felç olur. Kesin ayrımı doktorunuz yapar.

5. Hamilelikte yüz felci olur mu? Evet, hamileliğin son üç ayında ve doğumdan sonraki ilk haftada Bell felci riski artar. Vücuttaki sıvı tutulumu ve ödem, sinire baskı yapabilir. Hamilelikte tedavi yöntemlerini kadın doğum uzmanınızla birlikte planlarız.

Yüz felci, fiziksel görünümünüzü ve psikolojinizi etkileyen ciddi bir durumdur. Ancak çaresiz değilsiniz. Modern tıp ve cerrahi yöntemler sayesinde yüz güldürücü sonuçlar alıyoruz. Eğer siz veya bir yakınınız yüz felci belirtileri yaşıyorsa, vakit kaybetmeyin. Profesyonel bir değerlendirme için bizimle iletişime geçin. Sağlığınız ve gülümsemeniz bizim için değerlidir.

Daha fazla bilgi almak ve randevu oluşturmak için iletişim sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.